Lekkende darm of leaky gut is eigenlijk een rare aanduiding van deze aandoening. Het is niet zoals bij een darm perforatie dat de inhoud van de darmen in je buikholte stroomt. Dat is namelijk een acute en bedreigende situatie waarbij direct actie moet worden genomen.

Bij een leaky gut of lekkende darm zijn de gevolgen veel subtieler en daardoor langduriger. Je hebt in het begin niet in de gaten dat een te grote doorlaatbaarheid van, met name,  de dunne darmwand de oorzaak van je klachten kan zijn. Daarom kunnen de gevolgen ervan langdurig van aard worden.

 

Klachten naar aanleiding van lekkende darm of leaky gut – symptomen

Allerlei klachten die wellicht in eerste instantie niet aan elkaar gelinkt worden kunnen het gevolg zijn van een leaky gut. De verhoogde doorlaatbaarheid van de darmwand resulteert erin dat er deeltjes vanuit je darmen in de bloedbaan terecht komen, waarvan dat helemaal niet de bedoeling is. Hierover straks meer.  

Over het algemeen zijn de klachten die je ervaart ontstekingsreacties van de tere weefsels. Deze ontstekingsreacties kunnen allerlei klachten geven. Denk aan:

  • Voedselintoleranties
  • Auto-immuniteit
  • Huidproblemen, zoals jeuk, netelroos, eczeem
  • Prikkelbare Darm Syndroom – PDS
  • Buikpijn
  • Opgeblazen gevoel
  • Harde buik
  • Vermoeidheid
  • Pijnlijke gewrichten
  • Depressieve gevoelens
  • Hersenmist & moeite met focussen
  • Angst- en/of paniekgevoelens

Omdat deze klachten heel uiteenlopend zijn, wordt de oorzaak vaak laat achterhaald. Ondertussen voel je je niet gehoord of serieus genomen. Je ploetert in stilte verder, je wilt anderen niet lastig vallen met je klachten. Toch is het belangrijk om je niet te laten afschepen. Je kent je lichaam als geen ander, het geeft niet voor niets signalen af.

 

Wat is een lekkende darm of leaky gut?

Het klinkt misschien gek, maar de inhoud van de darmen wordt als onderdeel gezien van het externe van je lichaam. Je stopt namelijk lichaamsvreemde stoffen in je mond, voedsel en drank. Deze worden door je lichaam verwerkt en afgebroken tot superkleine deeltjes.

De darmwand heeft een fijnmazige structuur & een belangrijke poortwachter functie. Kort door de bocht, kun je het vergelijken met een kaasdoek. Belangrijke voedingstoffen worden als minuscule deeltjes door de fijnmazige structuur van de wand van de dunne darm het lichaam binnen gebracht, in de bloedbaan. Vervolgens vindt vervoer naar de lever plaatst en van daar uit naar het hele lichaam.

Dit is de manier om voedingstoffen door het lichaam te transporteren, om weefsels & cellen te voeden. Als er deeltjes vanuit de darm in de bloedbaan terecht komen die er eigenlijk niet horen, dan gaat het evenwicht verloren en dat zal op den duur klachten geven. Dit kunnen voedseldeeltjes zijn, maar ook endotoxines, bacteriën, schimmels of andere ziekteverwekkers. Het veroorzaakt irritatie van de tere weefsels wat kan resulteren in ontstekingsreacties verspreid in je lichaam.

Veel voedselintoleranties kunnen hier ook verband mee houden. Wanneer je gevoelig reageert op bepaalde voeding, dan kan het verlies van de structuur van de darmwand en de toegenomen doorlaatbaarheid van bepaalde stoffen hierbij een rol spelen. Herstel van de integriteit van de darmwand leidt er toe dat de voedsel sensitiviteit afneemt of soms zelfs helemaal verdwijnt.

 

Leaky gut – Leaky brain

Je hebt het waarschijnlijk wel opgemerkt. In het rijtje van klachten staan ook een aantal symptomen genoemd die doorgaans gelinkt worden aan de hersenen en de mentale gezondheid.

Misschien heb je wel eens gehoord van de buik als tweede brein, of de darmen als buikbrein. Nu wordt er dan meestal verwezen naar de functies van de dikke darm. Toch kan hyperpermeabiliteit van wand van de dunne darm eveneens leiden tot problemen met mentale aspecten en hersenfuncties zoals moeite met onthouden, focus, depressie, angst.

Dit komt omdat er stoffen in de bloedbaan komen die er eigenlijk niet in horen. Wanneer de darmwand in tact zou zijn, zouden ze tegen gehouden worden en in de darm blijven om afgevoerd te worden richting de exit. Alleen de bruikbare stoffen zouden doorgelaten worden. Nu deze schadelijke stoffen door het verlies van structuur van de darmwand toch de bloedsomloop weten binnen te dringen, gaan ze via de lever het hele lichaam door. Ook naar de hersenen waar ze tot vervelende ontstekingsreacties kunnen leiden.  

Nu hebben de hersenen natuurlijk een belangrijke functie en daarvoor ook een eigen beschermingsmechanisme. De bloed-hersenbarrière voorkomt normaal gesproken dat schadelijke stoffen zoals gifstoffen, bacteriën & andere stoffen je hersenen kunnen binnendringen. Maar je brein is tevens afhankelijk van de aanvoer van essentiële voedingsstoffen, hormonen, neurotransmitters en andere stoffen vanuit de verschillende organen van je lichaam. Deze stoffen komen wel door de bloed-hersenbarrière heen. Met alle gevolgen van dien als daar stoffen tussen zitten die er eigenlijk niet horen.

 

Wat te doen bij leaky gut – lekkende darm

Natuurlijk is het eerst van belang om vast te stellen of er sprake is van lekkende darm of leaky gut. Daarvoor kan gebruik gemaakt worden van verschillende markers. Het voert te ver voor dit blog om hier diep op in te gaan.

Voor de aanpak ervan, is het belangrijk om te kijken wat de mogelijke oorzaak kan zijn. Zo staan gluten, verschillende vormen van eiwitten, bekend om hun irriterende werking op het tere darmslijmvlies. Die irritatie zorgt voor verlies van de structuur van de darmwand, wat de permeabiliteit vergroot. Ook voeding- & eetgewoonten spelen en rol, net als langdurig ongezonde stress.

Er is geen quick fix voor leaky gut en de oplossing is ook geen one size fits all. De schade is in de loop van de tijd ontstaan, je lichaam heeft ook tijd en de juiste omstandigheden nodig om herstelwerkzaamheden te verrichten.

 

Supplementen en andere tips bij leaky gut

Mijn vijf favoriete supplementen bij leaky gut, in willekeurige volgorde omdat effectieve toepassing samenhangt met waar het zwaartepunt van het probleem ligt:

  • L-Glutamine. Een aminozuur die een energiebron vormt voor de cellen van de darmwand en van immuun cellen. Voor een goede opbouw & herstel van de darmwand en het afweersysteem dus essentieel.
  • Als adaptogeen helpt ashwagandha het lichaam te dealen met negatieve effecten van stress en het verlagen van cortisol levels. Daarbij heeft ashwagandha een regulerend effect op de werking van het immuunsysteem.
  • Geelwortel – Zwarte peper. Deze combi werkt super om ontstekingsreacties te kalmeren. Daarbij werkt het bevorderend voor de spijsvertering en ondersteunend voor de mentale gezondheid.
  • Niet alleen werkt triphala, een Ayurvedische mix van drie besjes, ontzettend goed om de gezondheid van de darmen te bevorderen. Triphala helpt om de groei van ziekteverwekkers tegen te gaan en ondersteunt de groei en werking van de bacteriën die onze gezondheid ten goede komen.
  • Aloë Vera. Als je wel eens Aloë Vera hebt gebruikt als zonnebrand, dan heb je de verzachtende & beschermende werking ervan op je huid ervaren. Deze werking heeft het ook op het tere darmweefsel. Tevens heeft het ontstekingsremmende eigenschappen.

 

Factoren bij leaky gut – lekkende darm

Natuurlijk is het hiernaast van belang om te kijken naar je

  • voeding
  • eetgewoonten
  • stresslevels
  • leefstijlkeuzes

Allemaal puzzelstukjes die belangrijk zijn en blijven om de klachten, die leaky gut of een lekkende darm veroorzaken, aan te pakken.

Herken je je in bovenstaande, lees hier meer over buikpijn en darmklachten.